ผ่าตัดกรามเหลี่ยม

ขอเริ่มแสดงข้อมูลพื้นฐานก่อน

ผ่าตัดกรามเหลี่ยมคือการตัดมุมของกระดูกขากรรไกรล่างเป็นแนวโค้ง และหากจำเป็นจะเฉือนกระดูกด้านนอกของด้านข้างกรามให้บาง เพื่อปรับแนวกราม

กล่าวสั้น ๆ คือเป็นการผ่าตัดที่พิจารณามุมกรามที่เห็นจากด้านข้างและความกว้างของกรามที่เห็นจากด้านหน้าควบคู่กันแล้วปรับแต่ง

ความกว้างของใบหน้าส่วนล่างที่เห็นจากด้านหน้ากำหนดจากว่ามุมกรามบานออกด้านข้างมากเพียงใด ส่วนความรู้สึกเหลี่ยมที่เห็นจากด้านข้างกำหนดจากว่ามุมกรามหักเป็นมุมแหลมเพียงใด

หากจุดที่รู้สึกกังวลในภาพถ่ายด้านหน้ากับภาพถ่ายด้านข้างต่างกัน ก็เป็นเพราะความแตกต่างนี้

ทำในกรณีที่กระดูกมุมกรามล่างเหลี่ยมและบานออกด้านข้าง ทำให้ใบหน้าส่วนล่างดูกว้างและเหลี่ยม

ลองอ่านรายการด้านล่างพลางนึกถึงแนวกรามในกระจก หากตรงกับข้อใด จะตรวจสอบในการปรึกษาว่าผ่าตัดกรามเหลี่ยมเหมาะสมหรือไม่

• เมื่อมองจากด้านหน้า มุมกรามบานออกด้านข้างทำให้ใบหน้าดูเหลี่ยม
• เมื่อมองจากด้านข้าง มุมกรามใต้หูดูหักเป็นมุมแหลม
• มักได้ยินว่ามุมกรามใหญ่จนหน้าดูดุ

แม้ตรงกับข้อใด ก็ไม่ได้แนะนำการผ่าตัดทันที ไม่ใช่ว่ากรามกว้างทุกกรณีจะเกิดจากกระดูก ข้อแรกของหลักการรักษาคือ “ไม่แนะนำการผ่าตัดที่เกินความจำเป็นโดยเด็ดขาด” หากกล้ามเนื้อหรือสาเหตุอื่นมีผลมากกว่า เราจะแจ้งตามนั้น

คำพูดจากคุณหมอ

“เพียงเพราะใบหน้าดูใหญ่และกว้าง ไม่ควรผ่าตัดกระดูกโดยไม่เลือก สิ่งสำคัญที่สุดคือการทำผ่าตัดที่จำเป็นตามการวินิจฉัยที่แม่นยำ”

เมื่อสาเหตุที่กรามกว้างคือกล้ามเนื้อ

หากขอบกรามนูนขึ้นแข็งเมื่อกัดฟันกรามแน่น อาจเป็นกรณีที่กล้ามเนื้อเคี้ยวใหญ่กว่ากระดูก

ลองกัดฟันกรามแน่นหน้ากระจกก็พอเดาได้ การแยกที่แม่นยำทำด้วยการตรวจดังนี้

ที่คลินิกของเรา มักแนะนำวิธีลดปริมาตรด้วยการฉีด Botox ก่อนการผ่าตัดตัดกล้ามเนื้อแมสซีเตอร์โดยตรง

ส่วนว่ากระดูกหรือกล้ามเนื้ออย่างใดใหญ่ ตัดสินจากการตรวจและ CT (การถ่ายภาพกระดูกแบบสามมิติ) การฉีดลดกล้ามเนื้ออธิบายไว้ในข้อมูลการฉีด Botox

หากสาเหตุที่แนวกรามไม่ชัดคือความหย่อนคล้อย ไม่ใช่กระดูก การผ่าตัดยกกระชับความหย่อนอาจมาก่อนผ่าตัดกรามเหลี่ยม

หากรู้สึกว่าแนวกรามไม่เหมือนเมื่อก่อน เป็นเรื่องที่ควรพิจารณาก่อนตัดสินใจผ่าตัด

ดังนั้นในการปรึกษาผู้ป่วยวัยกลางคน จะดูระดับความหย่อนของแนวกรามและลำคอควบคู่กับรูปร่างกระดูกกราม หากสาเหตุที่แนวกรามไม่ชัดคือความหย่อนคล้อย ให้ดูข้อมูลผ่าตัดดึงหน้าและข้อมูลผ่าตัดดึงคอก่อน และหากเป็นความหย่อนใต้คาง ให้ดูข้อมูลเย็บรัดกล้ามเนื้อใต้คาง (คางสองชั้น)ก่อน

วิธีที่ใช้โดยทั่วไปคือกรีดเหงือกด้านนอกของฟันกรามล่างในช่องปาก ตัดกระดูกมุมกรามออกและปรับแต่ง แล้วเย็บปิด (เย็บแผล)

เมื่อผ่าตัดทางช่องปาก จะไม่มีรอยแผลเป็นบนผิวหน้า แต่เนื่องจากต้องมองกระดูกและตัดผ่านแผลกรีดในช่องปากที่แคบ การตรวจสอบตำแหน่งของเส้นประสาทและหลอดเลือดล่วงหน้าด้วยการวางแผนและ CT จึงเป็นสิ่งสำคัญ

พื้นฐานของคลินิกเราคือวิธีตัดกระดูกเป็นแนวโค้งยาวตั้งแต่มุมกรามไปถึงด้านข้างกรามด้านหน้า (ตัดโค้งยาว) เมื่อต้องลดความกว้างด้านหน้าเพิ่มเติม จะเฉือนแผ่นกระดูกด้านนอกของด้านข้างกราม (outer cortex) ให้บางเพิ่ม กล้ามเนื้อเคี้ยว (แมสซีเตอร์) มักไม่ตัดออกโดยตรงเพราะความเสี่ยงต่อเลือดออกและการบาดเจ็บของเส้นประสาท และหากปริมาตรกล้ามเนื้อยังเหลือ จะแนะนำวิธีลดด้วย Botox ผ่าตัดกรามเหลี่ยมเพียงตัดกระดูกออกและไม่ย้ายไปที่อื่น จึงไม่ใช้วัสดุยึด เช่น แผ่นโลหะหรือสกรู

ใช้การดมยาสลบ ระยะเวลาผ่าตัด 1 ชั่วโมงถึง 1 ชั่วโมง 30 นาที หลังผ่าตัดนอนโรงพยาบาล 1 วัน

ก่อนผ่าตัดจะมีการตรวจเพื่อการดมยาสลบ แพทย์เฉพาะทางด้านวิสัญญีวิทยาและการแพทย์ระงับปวดเป็นผู้ดมยา งดอาหาร 8 ชั่วโมงก่อนผ่าตัด รวมถึงงดน้ำเปล่าด้วย

เนื่องจากอาจรู้สึกคลุมเครือเพราะเป็นครั้งแรก เราจึงสรุปตามลำดับไว้ด้านล่าง

1. ปรึกษาและวางแผน

ดูรูปทรงของกระดูกกราม ความแตกต่างซ้ายขวา และเส้นทางที่เส้นประสาทผ่านจากภาพถ่ายใบหน้าและ CT โปรดแจ้งยาที่รับประทานอยู่และโรคที่เป็นอยู่ให้ครบ แม้จะดูเล็กน้อยก็ไม่เป็นไร ก่อนผ่าตัดจะมีการตรวจเพื่อการดมยาสลบ

2. ระงับความรู้สึก

แพทย์เฉพาะทางด้านวิสัญญีวิทยาและการแพทย์ระงับปวดเป็นผู้ดมยาสลบ และเมื่อตื่นขึ้นมาการผ่าตัดก็เสร็จสิ้นแล้ว

3. กรีดในช่องปากและตัดกระดูก

กรีดเหงือกด้านนอกของฟันกรามล่าง แล้วตัดตามแนวที่วางแผนไว้เป็นแนวโค้งยาวจากมุมกรามถึงด้านข้างกรามด้านหน้า หากต้องลดความกว้างด้านหน้าเพิ่มเติม จะเฉือนแผ่นกระดูกด้านนอกของด้านข้างกราม (outer cortex) ให้บางเพิ่ม

4. ปรับขอบกระดูกให้เรียบและห้ามเลือด

ปรับขอบกระดูกที่ตัดให้เรียบและห้ามเลือด เนื่องจากไม่ได้เคลื่อนย้ายกระดูกมายึดไว้ จึงไม่ใช้แผ่นโลหะหรือสกรู

5. เย็บปิดและรัดกด

เย็บแผลกรีดในช่องปาก และพันผ้ารัดรอบใบหน้าและกรามเพื่อลดอาการบวมและเลือดออก หลังผ่าตัดนอนโรงพยาบาล 1 วัน

โดยทั่วไปหลังผ่าตัด 1~2 สัปดาห์จะใช้ชีวิตประจำวันได้ในระดับหนึ่ง อาการบวมอยู่นานกว่านั้น อาการบวมมากจะลดลงมากภายในเดือนแรก ส่วนอาการบวมที่เหลือจะค่อย ๆ ลดลงในเวลาหลายเดือน และแนวกรามจะเข้าที่

หากใกล้ถึงวันไปทำงานหรือนัดสำคัญ นี่คงเป็นเรื่องที่อยากรู้มากที่สุด เราจึงเขียนไว้ตามช่วงเวลา

1. ไม่กี่วันแรก

   อาการบวมมากที่สุด รอยช้ำอาจลามลงมาถึงลำคอ

2. 1~2 สัปดาห์

   โดยทั่วไปช่วงนี้ใช้ชีวิตประจำวันได้ในระดับหนึ่ง ระหว่างที่แผลในช่องปากสมาน ให้รับประทานอาหารอ่อน

3. ประมาณ 1 เดือน

   อาการบวมยุบลงเกินครึ่ง

4. ราว 6 เดือน

   อาการบวมลดลงเป็นส่วนใหญ่ และแนวกรามเริ่มเข้าที่

5. ราว 1 ปี

   อาการบวมที่เหลือยุบลงอีกเล็กน้อย

ช่วงเวลาที่ใช้ชีวิตประจำวันได้กับช่วงเวลาที่อาการบวมลดลงเป็นส่วนใหญ่ไม่ใช่ช่วงเดียวกัน ความเร็วในการฟื้นตัวแตกต่างกันไปในแต่ละคน และแนวกรามทันทีหลังผ่าตัดยังไม่ใช่รูปทรงสุดท้าย

หลังผ่าตัดจะต้องมาที่คลินิกประมาณ 2~3 ครั้งในช่วงราว 2 สัปดาห์ จำนวนครั้งและวันที่ปรับตามการผ่าตัดและสภาพการฟื้นตัว เมื่อกำหนดวันตัดไหมแล้ว ขอให้มาตามวันนั้นหากเป็นไปได้ ส่วนวันอื่นปรับเปลี่ยนได้

เพื่อไม่ให้ท่านต้องทนผ่านช่วงฟื้นตัวเพียงลำพัง คุณหมอและทีมพยาบาลจะร่วมกันตรวจสอบอาการบวม อาการเจ็บ และสภาพร่างกาย ข้อที่สามของหลักการรักษาคือ “หลังผ่าตัดเราพบผู้ป่วยถี่ขึ้น”

ข้อควรระวังหลังผ่าตัด

สิ่งสำคัญคือรักษาความสะอาดของแผลในช่องปาก และไม่ให้กรามต้องออกแรงฝืน

โปรดจำห้าข้อด้านล่างนี้

• ควรหลีกเลี่ยงการเคี้ยวอาหารแข็งหรือเหนียวแรง ๆ
• ควรหลีกเลี่ยงการอ้าปากกว้างอย่างฝืน
• ควรหลีกเลี่ยงการกดหรือกระแทกบริเวณกราม
• หลังรับประทานอาหาร ให้บ้วนปากเพื่อรักษาความสะอาดของแผล
• การสูบบุหรี่ทำให้การสมานของแผลช้าลง

นอกจากอาการบวมและรอยช้ำ อาจเกิดเลือดออก ความรู้สึกที่ริมฝีปากล่างและปลายคางลดลง ความไม่สมมาตรซ้ายขวา กระดูกกรามหักโดยไม่ตั้งใจ การบาดเจ็บของเส้นประสาทที่ขยับมุมปาก และแนวกรามหย่อนคล้อย และในบางครั้งที่พบได้น้อย ลำคอบวมทำให้ทางเดินหายใจแคบลง หรือมีความเสี่ยงที่เกี่ยวกับการดมยาสลบ

เนื่องจากเป็นเรื่องที่ต้องทราบก่อนตัดสินใจผ่าตัด เราจึงเขียนไว้อย่างครบถ้วนโดยไม่ย่อ

เป็นการผ่าตัดที่ตัดกระดูก โปรดทำความเข้าใจหัวข้อด้านล่างอย่างครบถ้วนแล้วจึงตัดสินใจ

ดูทีละหัวข้อ

การผ่าตัดแก้ไขเพื่อความงามส่วนใหญ่แนะนำให้ทำหลังผ่าตัด 6 เดือนขึ้นไป แต่บางกรณีผ่าตัดทันทีตามสาเหตุ

หากกังวลกับผลลัพธ์ เราเข้าใจดีว่าอยากแก้ไขให้เร็วที่สุดแม้เพียงวันเดียว ดังนั้นเราจึงแยกอธิบายกรณีที่ต้องรีบกับกรณีที่ต้องรอ

เวลาที่เหมาะสมในการผ่าตัดแก้ไขขึ้นอยู่กับสาเหตุ ในกรณีต่อไปนี้ ควรผ่าตัดทันทีโดยไม่รอ

• กรณีที่ยึดกระดูกเนื่องจากกระดูกหักโดยไม่ตั้งใจ เป็นต้น แต่การยึดไม่แน่น
• กรณีที่กระดูกไม่เชื่อมติดและเคลื่อนไหวได้
• กรณีที่ช่องระหว่างกระดูกกว้างมาก
• กรณีที่มีการอักเสบหรือการติดเชื้อ

การผ่าตัดแก้ไขเพื่อความงามที่ปรับแต่งรูปร่าง ส่วนใหญ่แนะนำให้ทำหลังผ่าตัด 6 เดือนขึ้นไป ก่อนหน้านั้นยังมีอาการบวมเหลืออยู่ และกระดูกกับเนื้อเยื่อรอบข้างยังอยู่ระหว่างเข้าที่ รูปร่างที่เห็นในตอนนี้จึงยังไม่ใช่รูปร่างสุดท้าย

คำพูดจากคุณหมอ

“การลดกระดูกเพียงอย่างเดียวไม่สำคัญ การเหลือกระดูกไว้อย่างเหมาะสมก็สำคัญมากเช่นกัน”

โทรหมายเลขหลัก 02-541-8500 หรือส่งคำขอที่ ข้อมูลการปรึกษา · จองคิว ก็ได้

หากอ่านแล้วยังมีข้อสงสัย ถามได้เลยในการปรึกษา

คลินิกตั้งอยู่ที่ 480 คังนัมแดโร เขตคังนัม กรุงโซล Bora Tial Building ชั้น 4 เดินจากทางออก 3 ของสถานีชินนนฮยอนประมาณ 1 นาที

ในการปรึกษา โปรดแจ้งประวัติ Botox ที่กราม หัตถการหรือการผ่าตัดที่เคยทำ ยาที่รับประทานอยู่ การสูบบุหรี่ และอาการนอนกรนหรือภาวะหยุดหายใจขณะหลับ หากมี CT ใบหน้าที่เคยถ่ายไว้ สามารถนำมาได้